Lal Zazai

تازه چې کوم راپور ورکړل شوی دی چې د افغانستان راکړه ورکړه له پاکستان سره تر ټولو ټیټ حد ته رسېدلې ده او له ١,٥ ملیارد ډالر نه ١ ملیارد ډالرو ته راښکته شوې ده.

عمده دلایل وجود لري

چې غواړم ورته اشاره وکړم.

١- د خلکو د پېر قدرت نشتوالی(No purchasing power) : دا چې خلکو سره پیسې نوي، نو توکې په څه واخلي؟

سوداګر هم مجبور دي چې کم اموال وارد کړي.

ممکن له رسنیو مو ډېر اوریدلي وي چې د وارداتو په کچه کې د پام وړ کموالی راغلی دی.

٢- د اېران لاس رسۍ پراخېدل افغاني بازارونو ته: د یاد لاس رسي تر ټولو عمده دلایل د ټرانزیټي ستونزو نشتوالی او د کمې مالیې او تعرفې د ایراني ګمرکونو لخوا اخېستل دي. کله چې موږ له چابهار بندر توکې واردوو، نو ګمرکي مالیات پرې کم وي اما کله چې له پاکستان یې واردوو لکه کراچۍ او ګواډر بندر، نو پاکستاني لوری لوړ مالیات high taxes اخلي کوم چې د دې باعث کېږي چې افغاني سوداګر چابهار ته مخه کړي.

٣- پاکستاني لوری د توکو د لېږد لپاره خنډونه جوړوي(Transit difficulties) او وخت ناوخت لارې پرې بندوي. دا د دې لامل کېږي چې زموږ کارتېنرونه رانشي، او یا ورباندې ډیمریج او ډیټینشن راشي. دا چاره د سوداګرو لپاره د منلو وړنده. دا ستونزه تېر کې هم وه چې ښه مثال یې د ډاکټر غني لخوا د APPTA کنسل کول یادولای شم چې یوازینی دلیل یې د پاکستان لخوا د کاغذ پر مخ ژمنو ته ژمن نه پاتې کېدل وو. د دوی دوه ګونی سیاست هېڅ د منلو وړ ندی او پکار ده چې اقتصاد محوره پالیسي اختیار کړي.

٤- د پیسو د لېږد ستونزې TT هم د دې باعث وګرځېدلي چې دا اړخ ډېر متضرر شي. له یوې خوا د افغانستان بانکي نظام لخوا د پیسو انتقال صورت نه نیولو او له بلې خوا افغاني سوداګرو ته پاکستاني لورې سهولتونه نه رامنځته کول. خلاصه زموږ تخنیکي ستونزو هم خنډونه رامنځته کړي و. لدې ورسته به د پیسو لېږد اسانه وي.

٥- زموږ بانکونو (No bank payment ability for traders)په تجارانو محدودیتونه لګولي دي او نشي کولای د اړتیا وړ پیسې له بانکونو وباسي. د سوداګرو ٤٠% پیسې په افغانستان کې دي او پکار ده د یو منظم سیستم له لارې ورته ورکړل شي.(سیستم مسله جدا ده)

٥- امنیتي اندېښنې (Security Concerns) هم په دې وروستیو کې راولاړې شوي دي.

٦- په صفري نقاطو کې د سیستمونو نه همغږي (Uncoordinated-System) ستونزې اېجاد کړي.

وغیره

لعل ځاځی Lal Zazai

مارچ ١ کال ٢٠٢٢/ حود(کب) ١٠ کال ١٤٠٠

سه شنبه

وخت p.m ٣:٠٨

کابل-افغانستان

0 Comment

0 Comment